Veritabanı

Veritabanı Nedir ? Ne işe yarar ? Nerelerde Kullanılır ?

Veritabanı (Database) kavramıyla ilk tanışanların aklını Veritabanı Nedir ?  Ne işe yarar ?   Nerelerde kullanılır ?  gibi sorular meşgul etmektedir.

Veritabanı kavramını anlayabilmek için öncelikli olarak veri kavramını iyi anlamak gerekmektedir.

Veri Nedir ?

Veri, kısaca bir varlık hakkındaki bilgilerdir. Biraz daha terminolojik yaklaşacak olursak.

  • Varlık üzerinde analiz ve işlemler gerçekleştirebilmek için o varlığa ait bilgilerin ölçeklendirilerek kayıt altına alınması ve bir araya getirilmesine denir.
  • Veri genel olarak araştırma, gözlem, deney, sayım, ölçüm yolu ile elde edilir.
  • İsim, soy isim ,yaş ,boy ,kilo, gibi bilgiler insana ait verilere örnek verilebilir.
  • Bir ürün içinse renk, ağırlık, boyut, fiyat, üretim tarihi vb. uzayıp giden kavramlar ürüne ait verilerdir.
Veritabanı Ne İşe Yarar
Veritabanı Nedir ? Veritabanı Nerelerde Kullanılır ?

Veritabanına Neden İhtiyaç Duyarız ?

Biz yazılımcılar programlarımızı kodlarken verilerimizi değişkenler üzerinde tutarak, işlemlerimizi bu değişkenlerle gerçekleştiririz. Tam bu noktada ortaya çıkan bir sorunla karşılaşırız.Değişkenler barındırdıkları verileri RAM üzerinde geçici olarak depolayabilirler. Çünkü RAM elektriği kesildiğinde üzerinde yazılı olan verileri silen bir donanımdır.

Peki biz verilere daha sonra ulaşarak işlem yapmak veya bir veri depolama ihtiyacı duyarsak nasıl bir yol izleriz? Mesala şirkete giren ziyaretçilerin bilgilerini tutan bir program geliştirmek istersek?

İşte bu noktada karşımıza Veritabanı(Database) kavramı çıkmaktadır.

Veritabanı Nedir ?

Veritabanı, herhangi bir konuda birbiriyle ilişkili verileri düzenli bir şekilde saklamamızı(depolamamızı) ve kullanmamızı sağlayan depolama ortamıdır.

Kısaca Veritabanları, veriler topluluğudur.

Bir kütüphanenin kitaplara ait (Kitap ismi,Yazarı,Yayın Evi , Sayfa Sayısı) gibi verileri depolamak istediğini düşünelim. Bu noktada tutulacak verilerin büyüklüğü düşünülünce en mantıklı yol bunları database içerisinde depolamaktır.

Veritabanı Ne İşe Yarar ?

Bir veritabanına veriler ekleyebilir,silebilir, güncelleyebilir yada Mevcut Veriler(Önceden eklenilen) üzerinde sorgulama ve işlemler gerçekleştirebilirsiniz.

Kısaca içerisine kaydettiğimiz veriler ile işlemler yapabilmemizi sağlar.

Veritabanı Nasıl Kullanılır ?

Veritabanlarının verilerin depolandığı bir ortam olduğundan bahsetmiştik. Peki biz bu veritabanlarımızı nerede oluştururuz? nasıl kullanırız? 

Bizler veritabanlarımızı VERİ TABANI YÖNETİM SİSTEMLERİ (VTYS) olarak bilinen yazılımlarda oluştururuz. VTYS yazılımları sayesinde oluşturduğumuz veritabanını yönetebilir ve saklama, çoğaltma, güncelleme gibi işlemlerimizi gerçekleştirebiliriz. Veri tabanı yönetim sistemleri veri modelleme türlerine ve sundukları özelliklere göre

  • Relational database management system (RDMS)  (İlişkisel veritabanı yönetim sistemi)
  • NoSQL database management system (Not only SQL database management system)
  • Columnar database management system (CDBMS)
  • In-memory database management system (IMDBMS)
  • Cloud-based data management system

olarak kategorilere ayrılmaktadırlar. Gelişen çağın ihtiyaçları doğrultusunda oluşturulan bu modellerin her biri bize çeşitli veri depolama çözümleri sunmaktadır.Geleceğin neleri değiştireceği bilinmez ancak günümüzde İlişkisel veritabanı modeli en yüksek kullanım oranına sahip VTYS modelidir.

İliskisel Veritabanı Yönetim Sistemleri(İVTYS) hakkındaki makalemizi okuyarak daha detaylı bilgiye sahip olabilirsiniz.
Veritabanı Nedir
VTYS ve Client

VTYS üzerinde veritabanımızı oluşturduktan sonra Web sitesi, Otomasyon yada geliştirdiğimiz farklı yazılımlarımız ile veritabanımız arasında bağlantılar kurarak depoladığımız veriler ile işlemlerimizi gerçekleştirebiliriz.

Yukarıdaki resimde bu sistemin genel bir şablonunu görmektesiniz. İstemci bağlantı kurduğumuz yazılımlarımızı ifade etmektedir. Şuan kafanız karışabilir endişelenmeyin ilerleyen makalelerle her şey tam olarak yerli yerine oturacaktır. 🙂

Yukarıda bahsettiğimiz çeşitli kategorilerde pek çok  VERİ TABANI YÖNETİM SİSTEMLERİ (VTYS) bulunmaktadır. Bunlardan en popülerleri VTYS yazılımları aşağıdadır.

  • Microsoft Access
  • MySQL
  • IBM DB2
  • Informix
  • Progress
  • Microsoft SQL Server
  • PostgreSQL
  • Oracle
  • Sybase
  • MongoDB
  • SQLite
  • CouchDB
  • TITAN

Veritabanı Nerelerde Kullanılır ?

Günümüzde her yanımız veritabanları tarafından sarılmış durumdadır bunlardan bazılarına örnekler verecek olursak.

  • Web sitelerinin büyük bir çoğunluğunda veritabanı kullanılır .Mesela E-ticaret  yani alışveriş yaptığımız sitelerde, gördüğümüz ürünler ve ürünlerin bilgileri , o siteye ait üyeliklerimiz,  gerçekleştirdiğimiz alışverişin kayıtları kısaca saklanması gereken müşteri,ürün,satış gibi bilgiler veritabanı içerisinde yer alır. Sitemiz için örnek vermek gerekirse yazdığımız tüm makaleler ve çeşitli site ayarlarımız veritabanında depolanmaktadır.
  • Kamu Sektöründe,Hastaneler ve Bankalarda bilgilerimiz,
  • Şirketlerde şirkete ait müşteri,personel,üretim vb. hakkındaki veriler,
  • Her gün alışveriş yaptığımız marketler,eczaneler,kitapçılar gibi pek çok iş yerinde alışveriş işlemlerimiz hep veritabanları üzerindeki verileri ile gerçekleşmektedir.

Veritabanı Tarihçesi İçin Bknz.

Ümit Köysu

Hayatını kitaplar ve oyunlar arasında geçirmekten zevk alan, bilim kurgu aşığı her nevi yazılımcı, bir nevi mühendis kişi Bilgi paylaştıkça çoğalır felsefesi ile Başkakabirkod.com okurlarına içerikler hazırlamaya devam ediyor.

3 Yorumlar

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Başa dön tuşu
Kapalı